สารานุกรมพืชในประเทศไทย (ฉบับย่อ)
(Concise Encyclopedia of Plants in Thailand)


หมวดตัวอักษร 


Index to botanical names


ค้นหาคำศัพท์
ค้นหาคำศัพท์   

กระชายเพชร
วันที่ 31 มีนาคม 2559

Boesenbergia gelatinosa K. Larsen

Zingiberaceae

ดูที่ กระทือเมือก



กระทือเมือก
วันที่ 31 มีนาคม 2559

Boesenbergia gelatinosa K. Larsen

Zingiberaceae

ไม้ล้มลุก สูง 5-10 ซม. ไม่มีรากสะสมอาหาร กาบใบยาว 3-4 ซม. ลิ้นกาบยาว 1-2 มม. ใบรูปใบหอก ยาว 10-18 ซม. แผ่นใบด้านล่างสีแดงม่วง มีขนสั้นนุ่ม ซอกใบและใบประดับมีเมือกใส ช่อดอกสั้น ใบประดับ 6-7 ใบ ยาว 1.2-2 ซม. แกนช่อยาวประมาณ 1 ซม. ใบประดับย่อยยาว 0.5-1 ซม. หลอดกลีบเลี้ยงยาว 4-5 มม. หลอดกลีบดอกยาวประมาณ 2 ซม. กลีบดอกรูปไข่กลับ ยาวประมาณ 1 ซม. แผ่นเกสรเพศผู้ด้านข้างที่เป็นหมันรูปรีแคบ ยาว 1.2-1.4 ซม. กลีบปากห่อเป็นถุง ยาวประมาณ 2.5 ซม. สีขาว มีปื้นและจุดสีแดงกระจาย เกสรเพศผู้ยาวประมาณ 1 ซม. อับเรณูมีขนด้านหลัง ไม่มีสันอับเรณู (ดูข้อมูลเพิ่มเติมที่ กระชาย, สกุล)

พืชถิ่นเดียวของไทย พบที่เขาใหญ่ จังหวัดปราจีนบุรี และที่แก่งกระจาน จังหวัดเพชรบุรี ขึ้นตามสันเขาในป่าดิบแล้ง และป่าดิบเขา ความสูง 900-1300 เมตร คล้ายกับ B. parvula (Wall. ex Baker) Kuntze แต่ไม่มีรากสะสมอาหาร ซอกใบและใบประดับมีเมือกใสชัดเจน

ชื่ออื่น   กระทือเมือก, กระชายเพชร (ทั่วไป)

กระทือเมือก: แผ่นใบด้านล่างสีแดงม่วง ช่อดอกสั้น ภายในใบประดับมีเมือกใส กลีบปากมีปื้นและจุดสีแดง (ภาพ: แก่งกระจาน เพชรบุรี - ปรีชา)

เอกสารอ้างอิง

Larsen, K. (1997). Further studies in the genus Boesenbergia (Zingiberaceae). Nordic Journal of Botany 17(4): 361-363.

Sirirugsa, P. (1992). A revision of the genus Boesenbergia Kuntze (Zingiberaceae) in Thailand. Natural History Bulletin of the Siam Society 40: 84.