สารานุกรมพืชในประเทศไทย (ฉบับย่อ)
(Concise Encyclopedia of Plants in Thailand)


หมวดตัวอักษร 


Index to botanical names


ค้นหาคำศัพท์
ค้นหาคำศัพท์   

หญ้านิ้วมือผี

หญ้านิ้วมือผี
วันที่ 30 ตุลาคม 2560

Adenia pinnatisecta (Craib) Craib

Passifloraceae

ไม้เถา ยาวได้ถึง 6 ม. ใบส่วนมากแฉกลึก 2-7 พู กว้าง 2.5-27 ซม. ยาว 3-20 ซม. พูรูปใบหอกหรือรูปแถบ ยาวได้ถึง 14 ซม. โคนตัดหรือเว้าตื้น มีต่อม 2 ต่อม ก้านช่อดอกยาว 3-15 ซม. ช่อดอกเพศผู้ดอกจำนวนมาก ช่อดอกเพศเมียมี 2-5 ดอก มือจับ 3 อัน ยาวได้ถึง 15 ซม. ดอกเพศผู้ ก้านดอกยาว 0.5-2 ซม. ดอกรูประฆัง ยาว 1.2-2 ซม. รวมก้านต่อ (stipe) ฐานดอกสั้น กลีบเลี้ยงรูปใบหอก ยาวได้ถึง 1.3 ซม. กลีบดอกรูปไข่ ปลายมน ยาว 0.6-1 ซม. เส้นกลีบ 3 เส้น มีก้านกลีบ ขอบจักชายครุย เกสรเพศผู้ยาว 3-5.5 มม. อับเรณูยาว 2-4 มม. ปลายมีติ่ง กะบังมีขนบาง ดอกเพศเมียคล้ายดอกเพศผู้ ดอกและก้านดอกสั้นกว่าเล็กน้อย รังไข่มี 3-6 เหลี่ยม มีก้านสั้น ๆ ก้านเกสรเพศเมีย 3 อัน เชื่อมติดกันที่โคน ยอดเกสรกลม มีปุ่มคล้ายขนแกะ ผลมี 1-3 ผลในแต่ละช่อ รูปรี ยาว 3-4 ซม. ก้านชูยาว 0.5-1 ซม. เมล็ดรูปไข่ ยาว 5-8 มม. มีรอยบุ๋มกระจาย (ดูข้อมูลเพิ่มเติมที่ ปากกา, สกุล)

พบที่พม่าและลาว ในไทยพบทางภาคเหนือที่เชียงใหม่ ลำปาง ลำพูน สุโขทัย ตาก และภาคตะวันตกเฉียงใต้ที่กาญจนบุรี ขึ้นตามป่าเบญจพรรณ ป่าดิบแล้ง และป่าดิบเขา ความสูง 200-1000 เมตร แยกเป็น var. muricata W. J. de Wilde พืชถิ่นเดียวของไทย พบทางภาคเหนือที่ลำพูน ตาก ใบขนาดเล็ก หรือแฉกลึก 2-5 พู พูล่างสั้นและขนาดเล็ก มือจับมีอันเดียว ปลายอับเรณูไม่มีติ่ง เมล็ดมีขนคายละเอียด

ชื่อพ้อง  Modecca pinnatisecta Craib, Adenia saxicola Craib

ชื่ออื่น   พันลม, มะแตก, หมักแตก (แม่ฮ่องสอน); หญ้านิ้วมือผี (เชียงใหม่)

หญ้านิ้วมือผี: ใบแฉกลึกเป็นพู ดอกแยกเพศร่วมช่อ ช่อดอกแบบช่อกระจุก ดอกรูประฆัง ขอบกลีบดอก จักชายครุย ผลรูปรี (ภาพ: ดอยอินทนนท์ เชียงใหม่ - ราชันย์ ภู่มา)



เอกสารอ้างอิง

de Wilde, W.J.J.O. and B.E.E. Duyfjes. (2010). Passifloraceae. In Flora of Thailand Vol. 10(2): 241-244.


ความพึงพอการใช้งาน Web Site หน้าสารานุกรมพืช