สารานุกรมพืชในประเทศไทย (ฉบับย่อ)
(Concise Encyclopedia of Plants in Thailand)


หมวดตัวอักษร 


Index to botanical names


ค้นหาคำศัพท์
ค้นหาคำศัพท์   

หญ้าข้าวก่ำ

หญ้าข้าวก่ำ  สกุล
วันที่ 30 ตุลาคม 2560

Burmannia L.

Burmanniaceae

ไม้ล้มลุก มีใบแต่อาศัยเชื้อราหรืออาศัยเพียงบางส่วน ใบที่โคนต้นเป็นกระจุก ใบบนลำต้นส่วนมากมีขนาดเล็กหรือคล้ายเกล็ด<ฝb> ดอกออกเดี่ยว ๆ หรือเป็นช่อดอกแบบช่อกระจุกที่ยอด กลีบรวมเชื่อมติดกันเป็นหลอด ด้านข้างส่วนมากมี 3 ปีก กลีบรวม 6 กลีบ เรียง 2 วง กลีบวงนอกขนาดใหญ่กว่ากลีบวงใน ติดทน<ฝb> หรือกลีบวงในลดรูป เกสรเพศผู้ 3 อัน ส่วนมากไร้ก้าน ติดบนหลอดกลีบ ปลายแกนอับเรณูมักมีรยางค์ 2 อัน โคนมีรยางค์คล้ายเดือยหรือไม่มี รังไข่ใต้วงกลีบ<ฝb> รูปสามเหลี่ยม พลาเซนตารอบแกนร่วม มี 3 ช่อง ยอดเกสรเพศเมีย 3 แฉก คล้ายรูปปากหรือรูปแตร<ฝb> ผลแห้งแตก เมล็ดขนาดเล็ก จำนวนมาก

สกุล Burmannia มีประมาณ 57 ชนิด พบในเขตร้อนและกึ่งเขตร้อน ในไทยมีประมาณ 12 ชนิด ชื่อสกุลตั้งตามนักพฤกษศาสตร์ชาวดัตช์ Johannes Burman (1707-1779)


หญ้าข้าวก่ำ
วันที่ 30 ตุลาคม 2560

Burmannia disticha L.

Burmanniaceae

ไม้ล้มลุก สร้างอาหารเองได้ ต้นที่มีดอกสูงได้ถึง 70 ซม. ลำต้นสีเขียว ใบรูปใบหอกหรือรูปแถบ ยาว 2-15 ซม. ใบที่โคนต้นเรียงรอบโคนแบบช่อกระจุกซ้อน สั้นกว่าใบบนต้นแต่กว้างกว่า ช่อดอกแบบช่อกระจุกด้านเดียว ช่อแยกเป็นคู่ แต่ละช่อยาวได้เกือบ 10 ซม. มีได้ถึง 20 ดอก ใบประดับรูปใบหอก ยาว 0.5-2.5 ซม. ดอกยาว 1-3 ซม. หลอดกลีบสีน้ำเงิน มี 3 ปีก กว้าง 1-3.5 มม. กลีบรวมสีเหลือง รูปสามเหลี่ยม วงนอกยาว 1.5-4.5 มม. ขอบซ้อน ติดทน วงกลีบในรูปใบหอก ยาว 1-2 มม. โคนอับเรณูมีเดือย รังไข่รูปรี ยาว 0.6-1.2 ซม. ผลแห้งแตก รูปไข่กลับ ยาวได้ถึง 2 ซม.

พบที่อินเดีย เนปาล ศรีลังกา จีนตอนใต้ ไห่หนาน พม่า ภูมิภาคอินโดจีนและมาเลเซีย ออสเตรเลีย ในไทยพบทุกภาค ขึ้นหนาแน่นตามทุ่งหญ้าที่ชื้นแฉะ หรือที่โล่งในป่าดิบเขา ความสูง 300-1500 เมตร

ชื่ออื่น   บัวหิน (เลย); หญ้าข้าวก่ำ (ภาคเหนือ)

หญ้าข้าวก่ำ: ใบที่โคนต้นสั้นกว่าใบบนต้นแต่กว้างกว่า ช่อดอกแบบช่อกระจุกด้านเดียว ช่อแยกเป็นคู่ หลอดกลีบสีน้ำเงิน มี 3 ปีก กลีบรวมสีเหลือง (ภาพ: เขาใหญ่ ปราจีนบุรี - สุคนธ์ทิพย์ ศิริมงคล)



เอกสารอ้างอิง

Jonker, F.P. (1948). Burmanniaceae. In Flora Malesiana Vol. 4: 15-19.

Wu, D., D. Zhang and R.M.K. Saunders. (2010). Burmanniaceae. In Flora of China Vol. 23: 121-122.


ความพึงพอการใช้งาน Web Site หน้าสารานุกรมพืช